Trong khi đó, hiện tượng “găm” ngoại tệ của nhà xuất khẩu những tháng qua đã ảnh hưởng đến tâm lý người dân nói chung, khiến nguồn cung khan hiếm. Các ngân hàng cho biết, cung ngoại tệ vẫn trong tình trạng không đáp ứng đủ cầu.

Trao đổi với phóng viên ĐTCK, Tổng giám đốc Ngân hàng Á Châu (ACB), ông Lý Xuân Hải cho biết, tình hình cung - cầu ngoại tệ hiện nay tại ACB cũng như đa số ngân hàng khác vẫn tiếp tục căng thẳng. Trong khi đó, ngân hàng rất khó sử dụng được nguồn vốn huy động bằng ngoại tệ để bán cho doanh nghiệp có nhu cầu.

Tính đến cuối tháng 4/2009, dư nợ tín dụng xuất khẩu của ACB tăng 300 tỷ đồng so với một tháng trước đó; còn tín dụng nhập khẩu có xu hướng giảm nhẹ so với tháng 3/2009, nhưng tăng so với thời điểm đầu năm nay. Hiện nay, doanh nghiệp nhập khẩu chủ yếu chỉ muốn vay bằng VND, sau đó mua ngoại tệ để thanh toán mà không vay trực tiếp ngoại tệ. Song do thiếu cung nên ACB chỉ ưu tiên USD cho những doanh nghiệp thường xuyên có quan hệ tín dụng với với Ngân hàng. Bởi việc duy trì USD trên tài khoản của nhà xuất khẩu vẫn tồn tại.

Phó tổng giám đốc kiêm Giám đốc khối khách hàng doanh nghiệp của VIBank, ông Trần Hoài Nam cũng cho hay, cung - cầu mua bán ngoại tệ cho doanh nghiệp nhập khẩu tại VIBank vẫn căng thẳng. Theo ông Nam, nhu cầu mua USD của nhà nhập khẩu gia tăng đáng kể, đặc biệt là từ khi gói vốn hỗ trợ lãi suất, kích cầu được triển khai, đa phần doanh nghiệp chuyển sang vay VND để được hưởng hỗ trợ lãi suất và sau đó dùng VND để mua USD. Tình trạng này dẫn đến cung - cầu ngoại tệ luôn lệch nhau.

Tại buổi đối thoại với Ngân hàng Nhà nước diễn ra mới đây, đại diện một doanh nghiệp tại tỉnh Long An cho biết, do cần USD để thanh toán hàng nhập khẩu nên đã gõ cửa ngân hàng và được đáp ứng, nhưng phải trả giá cao hơn giá ngân hàng đang niêm yết. Tuy nhiên, điều đáng nói là ngân hàng lại không phát phiếu thu phần chênh lệch giữa tỷ giá niêm yết và giá bán cho doanh nghiệp.

Ông Nguyễn Quang Huy, Vụ trưởng Vụ Quản lý ngoại hối, Ngân hàng Nhà nước, thừa nhận, trong thời gian qua có hiện tượng nhà xuất khẩu “găm” ngoại tệ lại, nên ngân hàng không đủ nguồn để bán lại cho nhà nhập khẩu. Mặc dù trước đó, Ngân hàng Nhà nước đã có Công văn số 1819 ban hành ngày 18/3/2009 chấn chỉnh hoạt động mua, bán ngoại tệ của ngân hàng trong biên độ cho phép, nhưng do nguồn cung căng thẳng nên khó loại trừ tình trạng mua - bán USD vượt trần cho phép. Điều này đi ngược với quy định, nên nếu phát hiện ngân hàng thương mại vi phạm, mua - bán USD vượt trần, là Ngân hàng Nhà nước sẽ xử lý nghiêm.

Tuy nhiên, vẫn theo ông Huy, cơn sốt găm giữ ngoại tệ đã phần nào giảm nhiệt. Trong tuần gần đây, các nhà xuất khẩu bắt đầu có xu hướng bán ra ngoại tệ tình hình cung - cầu USD phần nào giảm bớt căng thẳng.

“Mặc dù vậy, điều quan trọng nhất để đầu ra, đầu vào ngoại tệ được thông suốt là phải giải quyết triệt để tình trạng ‘găm’ giữ ngoại tệ của nhà xuất khẩu”, ông Huy nhấn mạnh.

Trong khi đó, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Văn Giàu cho rằng, việc khan hiếm ngoại tệ trong thời gian qua một phần do các văn bản pháp luật chưa được thực thi nghiêm. Chẳng hạn như việc yêu cầu các bàn thu đổi ngoại tệ phải giao dịch đúng giá niêm yết thì họ lại thu về nhà để giao dịch. Các doanh nghiệp xuất khẩu cũng kỳ vọng tỷ giá lên nên không chịu bán ngoại tệ lại cho ngân hàng để cung ứng cho nhà nhập khẩu. Tuy nhiên, Ngân hàng Nhà nước khẳng định, sẽ tiếp tục điều hành tỷ giá theo hướng linh hoạt trong thời gian tới dựa trên tín hiệu thị trường và có sự quản lý của Nhà nước. Đồng thời, chủ trương của Chính phủ là không phá giá đồng nội tệ.

Cũng theo Thống đốc Nguyễn Văn Giàu, trong tuần qua tiền gửi ngoại tệ bắt đầu có chiều hướng giảm và nội tệ bắt đầu tăng lên. Đồng thời, các nhà xuất khẩu cũng bắt đầu bán ra USD cho ngân hàng và nhiều khả năng trong tuần này, tuần sau cũng như xu hướng sắp tới, các doanh nghiệp sẽ phải bán ngoại tệ. Lý do là đồng USD đã mất giá so với các đồng tiền khác trong rổ tiền tệ trong suốt 2 tuần qua. Ngân hàng Nhà nước sẽ có những biện pháp đồng bộ để bình ổn cung - cầu ngoại tệ. Riêng về giải pháp kết hối, theo ông Giàu, trước diễn biến thị trường hiện nay chưa thực sự cần thiết phải sử dụng biện pháp này.